Mụn rộp sinh dục: Nguyên nhân, triệu chứng và điều trị

Lượt xem: 504
Đánh giá :
Điểm trung bình: 9.6 / 10 ( 10 lượt đánh giá )

Mụn rộp sinh dục là một trong những bệnh lây truyền qua đường tình dục khá phổ biến hiện nay. Tuy nhiên, đa số những bệnh nhân nhiễm căn bệnh này lại không ý thức được mình mắc bệnh do tiến trình phát triển thầm lặng, hầu như không có hoặc có rất ít các dấu hiệu, triệu chứng để nhận biết. Điều này tạo ra một nguy cơ lan truyền mụn rộp sinh dục rất lớn trong toàn xã hội.

Mụn rộp sinh dục là gì?

Mụn rộp sinh dục còn có tên gọi là Herpes sinh dục, là một bệnh lây truyền qua đường tình dục phổ biến gây ra bởi vi rút HSV-1 và HSV-2. 

Trong khi HSV-1 thường gây nhiễm trùng cho khu vực răng và miệng, cổ họng, khuôn mặt và mắt thì HSV-2 gây nhiễm trùng cho bộ phận sinh dục. Chúng được lây truyền qua các tiếp xúc trực tiếp với dịch cơ thể như nước bọt, tinh dịch, dịch âm đạo hoặc các chất dịch xuất hiện trên các vết loét của da.

Mụn rộp sinh dục là gì

Mụn rộp sinh dục trên da người bệnh

Có đến 80% trường hợp lây nhiễm Herpes sinh dục nhưng không có dấu hiệu, triệu chứng của bệnh. Nhưng ở những người đã xuất hiện triệu chứng thì khả năng tái phát của bệnh lại rất cao. Đặc biệt, ở một số bệnh nhân có hệ miễn dịch suy giảm, vi rút HSV có thể gây ra các biến chứng đe dọa đến tính mạng.

Trong hơn một thập kỉ qua, tỉ lệ bệnh nhân mắc HSV đã tăng lên đáng kể, đe dọa đến sức khỏe cộng đồng. Do đó, nâng cao nhận thức của toàn xã hội về những dấu hiệu, triệu chứng, nguyên nhân, tác hại cũng như cách phòng tránh và điều trị bệnh mụn rộp sinh dục là vô cùng quan trọng trong tiến trình quản lý, kiểm soát bệnh.

Bệnh sùi mào gà: Nguyên nhân và cách điều trị

Bệnh lậu là gì?

Bệnh giang mai là gì?

Dấu hiệu, triệu chứng của mụn rộp sinh dục

Theo thống kê, trên toàn thế giới có khoảng 16% dân số đang bị nhiễm HSV-2, tập trung chủ yếu ở phụ nữ và những người ở nước đang phát triển. Hầu hết những người nhiễm HSV-2 không nhận ra rằng họ đang bị bệnh do họ không xuất hiện triệu chứng hoặc nếu có thì triệu chứng rất nhẹ nên khó nhận biết.

Các triệu chứng của mụn rộp sinh dục nếu có xuất hiện, thường là sau 4 đến 7 ngày kể từ lúc tiếp xúc với vi rút. Nhiễm trùng lần đầu tiên có các triệu chứng, dấu hiệu nặng hơn so với nhiễm trùng tái phát.

Triệu chứng của người mắc mụn rộp sinh dục lần đầu tiên bao gồm:

- Các sẩn và mụn mủ nhỏ, màu đỏ, dễ lở loét khi bị va chạm, tồn tại xung quanh bộ phận sinh dục, hậu môn, đùi và mông của người bệnh. Những mụn này tạo ra cảm giác đau, ngứa và nóng như bị đốt cho bệnh nhân.

- Dịch tiết sinh dục nhiều hơn so với bình thường: Ở nam giới là hiện tượng chảy mủ ở lỗ sáo, trong khi ở nữ giới là hiện tượng dịch tiết âm đạo ra nhiều bất thường.

- Cảm giác đau đớn khi đi tiểu.

- Tạo ra triệu chứng giống như viêm cổ tử cung ở nữ, viêm hậu môn và trực tràng ở cả nam và nữ.

- Triệu chứng toàn thân: Người bệnh có cảm giác như bị cúm, ăn uống kém, chân tay đau nhức, cơ thể mệt mỏi, sưng hạch bạch huyết.

Những triệu chứng này có thể kéo dài lên đến 20 ngày. Tuy nhiên, các vết loét cuối cùng sẽ đóng vảy và lành mà không để lại sẹo.

Triệu chứng của mụn rộp sinh dục khi tái phát:

- Cảm giác ngứa rát quanh bộ phận sinh dục, có thể lan xuống chân trước khi mụn nước xuất hiện.

- Các mụn nước xuất hiện và nhanh chóng vỡ, để lại các xét loét xung quanh bộ phận sinh dục, trực tràng, đùi và mông, một số trường hợp mụn nước có thể tồn tại ở cổ tử cung của người phụ nữ.

Khi mụn rộp sinh dục tái phát, thời gian phát bệnh thường ngắn hơn và mức độ tổn thương ngoài da cũng ít nghiêm trọng hơn, do cơ thể đã sản xuất kháng thể để chống lại nhiễm trùng sau lần đầu tiên mắc bệnh, tuy là không thể loại bỏ được vi rút HSV ra khỏi cơ thể.

mụn rộp sinh dục khi tái phát

Mụn rộp sinh dục khi tái phát

Nguyên nhân gây ra mụn rộp sinh dục

Có hai loại HSV gây ra mụn rộp sinh dục ở người, bao gồm: HSV loại 1 và HSV loại 2. Nó tồn tại ở những khu vực ẩm ướt của cơ thể như miệng, cổ họng, trực tràng, bộ phận sinh dục và hậu môn. Do đó, bất kì các tiếp xúc trực tiếp hoặc gián tiếp nào với các bộ phận này trên cơ thể người bệnh đều có thể là nguyên nhân gây ra mụn rộp sinh dục.

Các nguyên nhân gây ra bệnh mụn rộp sinh dục bao gồm:

- Quan hệ tình dục: Là con đường lây truyền chính của bệnh và khiến bệnh trở nên phổ biến như hiện nay. Tất cả mọi người đã từng quan hệ tình dục đều có nguy cơ mắc bệnh. Hình thức quan hệ ở đây bao gồm  quan hệ tình dục bằng đường sinh dục thông thường, quan hệ tình dục bằng miệng và quan hệ tình dục qua đường hậu môn.

- Dùng chung các vật dụng cá nhân như: Chia sẻ khăn tắm, dao kéo, dùng chung quần áo, khăn mặt … mà có sự tiếp xúc gần giữa vết thương hở trên cơ thể mình với dịch nhầy, máu hoặc mủ của người bệnh chứa vi rút HSV.

- Lây tuyền qua đường máu: Sử dụng chung kim tiêm hoặc nhận truyền máu từ người bệnh đều là con đường lây truyền HSV trực tiếp.

- Lây truyền từ mẹ sang con: Trong quá trình sinh đẻ, thai nhi đi qua âm đạo và tiếp xúc với các dịch mủ chứa vi rút HSV sẽ mắc bệnh. Nếu như mẹ bị nhiễm HSV lần đầu và đang ở trong giai đoạn hoạt động của Herpers sinh dục khi mang thai thì nguy cơ lây truyền cho con là rất lớn.

mụn rộp sinh dục ở miệng

Mụn rộp sinh dục ở miệng

Tác hại và biến chứng của mụn rộp sinh dục

Ở người khỏe mạnh, mụn rộp sinh dục thường không gây ra những hậu quả nghiêm trọng gì ngoài việc xuất hiện những mụn rộp trên cơ thể, tạo cảm giác phiền toái và khó chịu đến sinh hoạt, cuộc sống thường ngày, ảnh hưởng đến tâm sinh lý của bệnh nhân.

Tuy nhiên, một số trường hợp hiếm gặp những biến chứng có thể xảy ra như sau:

- Tăng nguy cơ mắc các bệnh xã hội nguy hiểm như: Giang mai, lậu, sùi mào gà và HIV/AIDS.

- Ảnh hưởng đến trẻ sơ sinh: Herpes sinh dục ở trẻ sơ sinh nếu không được phát hiện và điều trị sớm có thể dẫn đến tổn thương não, suy giảm thị lực, mù mắt, hoặc thậm chí cướp đi tính mạnh của trẻ.

- Viêm màng não: HSV có thể dẫn đến viêm màng não ở những bệnh nhân có hệ miễn dịch đặc biệt suy yếu như bệnh nhân bị HIV/AIDS.

- Bí tiểu: Ở phụ nữ, mụn rộp sinh dục xuất hiện ở bộ phận niệu đạo có thể làm cản trở hoạt động bài tiết, gây ra hiện tượng bí tiểu.

- Viêm trực tràng: Thường gặp ở những đối tượng đồng tính nam, khi HSV tồn tại ở các lớp niêm mạc trực tràng, gây lở loét, tạo điều kiện cho viêm nhiễm phát sinh.

mụn rộp sinh dục ở dương vật

Mụn rộp sinh dục ở dương vật

Chẩn đoán và điều trị mụn rộp sinh dục

Chẩn đoán:

Phát hiện mụn rộp sinh dục thông qua 3 xét nghiệm cơ bản:

- Kiểm tra vi rút: Bác sĩ sẽ lấy mẫu mô tế bào tại các vết loét để kiểm tra sự tồn tại của vi rút HSV.

- Nuôi cấy vi rút: Nuôi cấy vi rút sau đó kiểm tra sự tồn tại của vi rút bằng phản ứng chuỗi Polymerase (PCR).

- Xét nghiệm máu: Để kiểm tra sự hiện diện của kháng thể chống lại HSV trong cơ thể.

Hầu hết những bệnh nhân bị mụn rộp sinh dục đều mắc phải các bệnh lây truyền khác đi kèm như bệnh lậu, Chlamydia, hoặc HIV/AIDS. Do đó, bác sĩ thường tiến hành kiểm tra mụn rộp sinh dục đồng thời với các bệnh này nếu có nghi ngờ.

Điều trị:

Sau khi xâm nhập vào cơ thể, HSV di chuyển đến các tế bào thần kinh và đi vào hạch, do đó nếu không phát hiện và điều trị sớm thì chúng rất khó để loại bỏ hoàn toàn.

Các phương pháp điều trị hiện nay bao gồm:

- Sử dụng thuốc: Có ba loại thuốc cơ bản sử dụng trong điều trị mụn rộp sinh dục. Hầu hết các loại thuốc này đều cho tác dụng làm giảm các cơn đau, làm giảm cảm giác khó chịu, và giúp các tổn thương nhanh lành, đồng thời ngăn ngừa bệnh tái phát. Hầu hết, những tổn thương trên cơ thể bệnh nhân có thể chữa lành sau khi sử dụng thuốc từ 2 đến 4 tuần.

- Chế độ dinh dưỡng: Có tác dụng tăng cường sức đề kháng của cơ thể, làm giảm các triệu chứng của bệnh một cách nhanh chóng và ngăn ngừa bệnh tái phát.

- Lối sống lành mạnh: Bệnh hoàn toàn có thể được kiểm soát nếu như bệnh nhân sau khi tiến hành điều trị duy trì một lối sống lành mạnh.

Mụn rộp sinh dục sẽ tái phát nếu như bệnh nhân:

- Suy giảm chức năng miễn dịch: Thường gặp phải bệnh nhân mắc phải HIV/AIDS, đang trong quá trình hóa trị liệu, trải qua phẫu thuật hoặc mắc phải các bệnh lý khác.

- Gặp phải áp lực, căng thẳng và mệt mỏi.

- Quan hệ tình dục với người nhiễm bệnh và HSV đang bùng phát trên cơ thể người này.

Mụn rộp sinh dục ở âm hộ và hậu môn

Mụn rộp sinh dục ở âm hộ và hậu môn

Phòng tránh mụn rộp sinh dục

Phương pháp hiệu quả nhất để phòng tránh mụn rộp sinh dục là tránh quan hệ tình dục qua đường âm đạo, miệng và hậu môn. Sử dụng bao cao su có thể làm giảm nhưng không ngăn chặn được hoàn toàn nguy cơ nhiễm bệnh. Cụ thể.

- Hạn chế lây truyền trong quan hệ tình dục: Phụ nữ dễ mắc mụn rộp sinh dục hơn so với đàn ông. Nguy cơ lây truyền HSV2 từ nam sang nữ là 8-11%, trong khi nguy cơ lây truyền từ nữ sang nam chỉ khoảng 4-5%.

- Sử dụng bao cao su: Bao cao su có thể giảm nguy cơ mắc mụn rộp sinh dục xuống 30% so với người không sử dụng bao cao su. Sử dụng bao cao su dành cho nữ sẽ có tác dụng bảo vệ tốt hơn so với bao cao su dành cho nam. Không quan hệ tình dục nếu trên cơ thể bệnh nhân xuất hiện các vết loét ngoài vùng bảo vệ của bao cao su.

- Sử dụng thuốc kháng vi rút: Thuốc kháng vi rút có tác dụng làm giảm khả năng tái phát của bệnh, thời gian tái phát và mức độ nghiêm trọng của các triệu chứng. Một bệnh nhân sử dụng thuốc kháng vi rút có thể làm giảm từ 20% số ngày điều trị mỗi năm xuống còn 10% so với bệnh nhân không trải qua điều trị kháng vi rút.

- Mang thai: Nguy cơ lây truyền từ mẹ bị mụn rộp sinh dục sang cho con trong khi sinh con là 30-60% nếu như mẹ bị nhiễm bệnh lần đầu. Con số này sẽ giảm xuống còn 3% nếu như mẹ chỉ bị tái phát bệnh lần hai trong khi sinh con. Và giảm xuống dưới 1% nếu như trên cơ thể chị em không tồn tại những tổn thương của mụn rộp sinh dục. Do đó, để ngăn ngừa lây truyền bệnh từ mẹ sang con, bác sĩ chuyên khoa khuyến cáo, bà mẹ nhiễm HSV nên tránh quan hệ tình dục trong ba tháng cuối của thai kì, nên mổ lấy thai để ngăn ngừa nguy cơ trẻ tiếp xúc với các mầm bệnh khi đi qua ống sinh.

KIẾN THỨC Y KHOA nên tìm hiểu